Đại biểu bấm nút thông qua nghị quyết

Trình bày báo cáo tại kỳ họp, đồng chí Dương Đức Tuấn, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố cho biết, trong nhiệm kỳ 2020-2025, thành phố đã hoàn thành hai quy hoạch lớn, song trước yêu cầu sắp xếp tổ chức bộ máy, điều chỉnh địa giới hành chính và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nhiều nội dung không còn phù hợp, đòi hỏi phải tích hợp, điều chỉnh để bảo đảm tính thống nhất với quy hoạch tổng thể quốc gia và các quy hoạch vùng, ngành.

Việc Quốc hội ban hành Nghị quyết số 258/2025/QH15 cho phép Hà Nội lập một quy hoạch tổng thể tích hợp đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng để tháo gỡ tình trạng chồng chéo, phân mảnh trong quy hoạch, hướng tới một hệ thống phát triển đồng bộ, hiệu quả và linh hoạt hơn. Trên nền tảng đó, Quy hoạch tổng thể mới không chỉ giải bài toán hiện tại mà còn mở ra tầm nhìn dài hạn tới năm 2100, định vị Hà Nội là cực tăng trưởng trung tâm, có vai trò dẫn dắt vùng và cả nước.

Quy hoạch đặt mục tiêu xây dựng Thủ đô “Văn hóa – bản sắc – sáng tạo”, phát triển theo mô hình đô thị đa cực, đa trung tâm, đa tầng, đa lớp, vừa bảo tồn giá trị văn hiến, vừa thúc đẩy đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế. Hà Nội được định vị không chỉ là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia mà còn là trung tâm kinh tế, tài chính, thương mại, dịch vụ, văn hóa, thể thao mang tầm khu vực Đông Nam Á và châu Á - Thái Bình Dương.

Một trong những nội dung cốt lõi của quy hoạch là tái cấu trúc không gian đô thị theo mô hình “chùm đô thị hướng tâm”, với 9 cực tăng trưởng, 9 trung tâm lớn và các hành lang kinh tế, trục không gian gắn với hệ thống giao thông huyết mạch. Cách tiếp cận này nhằm phân bổ lại dân cư, giảm áp lực khu vực nội đô, đồng thời khai thác hiệu quả quỹ đất, tạo động lực phát triển mới cho các khu vực ngoại thành và các đô thị vệ tinh.

Dự báo dân số được xây dựng theo kịch bản mở, không khống chế cứng mà quản lý theo sức chịu tải của hạ tầng, với quy mô khoảng 15-16 triệu người vào năm 2045, tăng lên 17-19 triệu người vào năm 2065 và ổn định dưới 20 triệu người đến năm 2100. Điểm đáng chú ý là định hướng phát triển gắn với trẻ hóa và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bảo đảm sự cân bằng giữa tăng trưởng và chất lượng sống.

Quy hoạch lần này cũng đặt trọng tâm giải quyết tận gốc các “điểm nghẽn” kéo dài của Hà Nội như ùn tắc giao thông, ngập úng đô thị, ô nhiễm môi trường, thiếu không gian xanh và quá tải hạ tầng nội đô. Hệ thống giao thông liên vùng, các tuyến vành đai, trục hướng tâm, cầu vượt sông, đường sắt đô thị… được tích hợp đồng bộ nhằm tạo mạng lưới kết nối hiệu quả, mở rộng không gian phát triển.

Đặc biệt, chất lượng sống của người dân được xác định là thước đo trung tâm của quy hoạch. Thành phố định hướng phát triển các hành lang xanh, vành đai xanh, hệ thống công viên, mặt nước; bảo đảm an ninh nguồn nước, môi trường không khí; phát triển nhà ở xã hội chất lượng cao, không gian công cộng và văn hóa, để mọi người dân đều được thụ hưởng thành quả phát triển một cách công bằng.

Cùng với đó, quy hoạch đặt ra yêu cầu tái thiết đô thị theo tư duy mới, chuyển từ “bảo tồn – cải tạo” sang “tái thiết giá trị”, kết hợp bảo tồn di sản với phát triển hiện đại. Các khu vực trọng điểm như Ba Đình, hồ Gươm và phụ cận, khu phố cổ, hồ Tây, trục sông Hồng… được xác định là không gian lõi cần bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị đặc trưng.

Chiến lược giãn dân nội đô được triển khai đồng bộ với phát triển các khu đô thị mới tại Đông Anh, Gia Lâm, Hòa Lạc, bảo đảm hạ tầng hiện đại, dịch vụ đầy đủ, tạo điều kiện nâng cao chất lượng sống cho người dân sau tái định cư.

Về nguồn lực, tổng nhu cầu vốn cho giai đoạn 2026-2045 ước khoảng 64,84 triệu tỷ đồng, trong đó khu vực tư nhân và nguồn lực xã hội được xác định là động lực chủ đạo, kết hợp với đầu tư công cho hạ tầng thiết yếu và an sinh xã hội.

Việc HĐND thành phố thông qua Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm không chỉ là bước hoàn thiện thể chế quy hoạch, mà còn là dấu mốc quan trọng mở ra không gian phát triển mới, tạo nền tảng để Hà Nội bứt phá mạnh mẽ, khẳng định vai trò đầu tàu, dẫn dắt trong kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Bảo Vy-Thanh Thủy