Các đại biểu HĐND thành phố Hà Nội bỏ phiếu thông qua Nghị quyết

Đây là một trong những nghị quyết quan trọng nhằm cụ thể hóa Luật Thủ đô năm 2026, mở ra cơ chế mới để khai thác hiệu quả quỹ đất ven sông, phát triển nông nghiệp sinh thái, nông nghiệp đa giá trị gắn với du lịch, giáo dục trải nghiệm và nâng cao thu nhập cho người dân.

Theo nghị quyết, phạm vi điều chỉnh bao gồm việc sử dụng đất nông nghiệp tại các bãi sông, bãi nổi ở tuyến sông có đê để sản xuất nông nghiệp; phát triển nông nghiệp sinh thái; sản xuất nông nghiệp kết hợp du lịch, giáo dục trải nghiệm trên địa bàn thành phố Hà Nội.

Điểm mới đáng chú ý là lần đầu tiên Hà Nội quy định cụ thể khái niệm “nông nghiệp sinh thái” và “nông nghiệp kết hợp du lịch, giáo dục trải nghiệm”. Trong đó, nông nghiệp sinh thái được xác định là mô hình sản xuất dựa trên các quá trình tự nhiên nhằm tái tạo đất, bảo vệ môi trường, duy trì đa dạng sinh học và phát triển bền vững. Nông nghiệp kết hợp du lịch, giáo dục trải nghiệm là mô hình gắn sản xuất nông nghiệp với các hoạt động tham quan, học tập, trải nghiệm thực tế dành cho người dân, học sinh và du khách.

Việc bổ sung các mô hình này được kỳ vọng sẽ tạo thêm dư địa phát triển kinh tế nông nghiệp theo hướng đa chức năng, khai thác hiệu quả tiềm năng vùng ven sông và thúc đẩy phát triển du lịch nông nghiệp của Thủ đô.

Nghị quyết quy định mọi hoạt động khai thác đất bãi sông, bãi nổi phải bảo đảm phù hợp với quy hoạch đê điều, phòng chống lũ, quy hoạch sử dụng đất và các quy hoạch có liên quan; tuân thủ đầy đủ các quy định về đất đai, xây dựng, thủy lợi, môi trường và phòng, chống thiên tai.

Các tổ chức, cá nhân sử dụng đất phải chủ động xây dựng phương án bảo đảm an toàn trong mùa mưa lũ; không làm gia tăng nguy cơ thiên tai, ô nhiễm môi trường hoặc ảnh hưởng đến nguồn nước.

Để phục vụ sản xuất nông nghiệp, nghị quyết cho phép xây dựng một số công trình phụ trợ trên đất bãi sông, bãi nổi. Điều kiện là khu đất phải có diện tích từ 1.000m² trở lên, nằm ngoài phạm vi bảo vệ đê điều, thủy lợi, không thuộc khu vực có nguy cơ sạt lở và có cao độ tự nhiên từ mức nước lũ báo động I trở lên.

Diện tích công trình được quy định theo quy mô khu đất. Cụ thể, khu đất từ 1.000m² đến 5.000m² được xây dựng tối đa 10m²; từ trên 5.000m² đến 10.000m² được xây dựng tối đa 15m²; từ trên 10.000m² được xây dựng tối đa 20m².

Các công trình chỉ được xây dựng một tầng, chiều cao không quá 4m, không có tầng hầm, sử dụng kết cấu bán kiên cố, dễ tháo dỡ và mái lợp vật liệu nhẹ. Người dân cũng được phép lắp dựng nhà màng, nhà lưới phục vụ sản xuất bằng các vật liệu thân thiện với môi trường. Tuy nhiên, không được xây dựng tường bao, hàng rào kiên cố; không được san lấp hoặc tôn cao mặt bằng bãi sông hiện trạng.

Một điểm đột phá khác là Hà Nội chính thức cho phép khai thác đất bãi sông để phát triển mô hình nông nghiệp kết hợp du lịch và giáo dục trải nghiệm. Theo đó, khu đất phải có diện tích từ 10.000m² trở lên và có phương án sử dụng đất được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận.

Phương án phải thể hiện đầy đủ nội dung về tổ chức sản xuất, thiết kế công trình, hoạt động du lịch, giáo dục trải nghiệm và các giải pháp bảo đảm an toàn đê điều, phòng chống thiên tai. Các công trình chỉ được bố trí tại khu vực bảo đảm điều kiện an toàn và không thuộc vùng có nguy cơ sạt lở.

Nghị quyết cũng cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính trong lĩnh vực này. Đối với công trình phục vụ trực tiếp sản xuất nông nghiệp, thẩm quyền chấp thuận thuộc UBND cấp xã với thời gian giải quyết không quá 5 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Đối với phương án sử dụng đất kết hợp du lịch, giáo dục trải nghiệm, hồ sơ của cá nhân được nộp tại UBND cấp xã; hồ sơ của tổ chức hoặc dự án liên quan từ hai xã trở lên được nộp tại Sở Nông nghiệp và Môi trường. Thời gian giải quyết tối đa là 10 ngày làm việc đối với cá nhân và 15 ngày làm việc đối với tổ chức.

Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1-7-2026 và được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý mới để khai thác hiệu quả quỹ đất bãi sông, phát triển nông nghiệp sinh thái, du lịch trải nghiệm, nâng cao giá trị sử dụng đất, đồng thời bảo đảm yêu cầu quản lý đê điều, phòng chống thiên tai và phát triển bền vững trên địa bàn Thủ đô.

Bảo Vy - Thanh Thuỷ