Vóc dáng Thủ đô Hà Nội ngày càng lớn mạnh

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, thành phố Hà Nội có diện tích tự nhiên là 334.470,02ha và dân số là 6.232.940 người; gấp hơn 3 lần về diện tích và gấp 2 lần về dân số so với Hà Nội cũ. Hà Nội trở thành một trong 17 thủ đô có diện tích lớn nhất thế giới; nhờ đó có điều kiện, không gian phát triển xứng tầm vị thế của Thủ đô của đất nước 100 triệu dân đang vươn lên mạnh mẽ. Sự kiện có ý nghĩa trọng đại này cho thấy sự quan tâm, tin tưởng và kỳ vọng đặc biệt mà Đảng, Nhà nước và đồng bào, chiến sĩ cả nước dành cho Thủ đô Hà Nội - trái tim của cả nước, Thủ đô nghìn năm văn hiến, anh hùng, linh thiêng và hào hoa, Thủ đô của lương tri và phẩm giá con người, Thành phố Vì hoà bình, Thành phố sáng tạo...

Không phụ niềm tin yêu và kỳ vọng đó, 16 năm qua, Đảng bộ, chính quyền, quân và dân Thủ đô Hà Nội đã phấn đấu không ngừng, thực hiện và hoàn thành tốt các nhiệm vụ chính trị, khẳng định một tầm vóc mới và một vị thế mới.

16 năm qua, với không gian rộng lớn hơn, Hà Nội có nhiều thời cơ, vận hội phát triển nhưng khó khăn, thách thức của đan xen. Ngay trong năm đầu hợp nhất, Hà Nội phải hứng chịu trận mưa ngập lịch sử, gây thiệt hại hàng nghìn tỷ đồng. Trong khi đó, bộ máy tổ chức quản lý còn cồng kềnh, phải thực hiện khối lượng công việc đồ sộ. Dân số cơ học mỗi năm tăng thêm tương đương với 1 huyện mới (khoảng 200.000 người), trong khi hạ tầng không theo kịp nhu cầu. Ở vị trí Thủ đô, mặt tiền của đất nước, những khó khăn, thách thức chung thường cũng đến với Hà Nội trước tiên, nhanh hơn và gay gắt hơn; nhất là tác động của xung đột địa chính trị, khủng hoảng kinh tế thế giới; gần đây nhất là hơn 2 năm đại dịch Covid-19 bùng phát, xung đột Nga-Ucraina, mới đây nhất Hà Nội hứng chịu cơn bão số 3 và đợt mưa, lụt chưa từng có trong vòng 20-30 năm qua...

Mặc dù vậy, với truyền thống đoàn kết, chung sức, đồng lòng và ý thức sâu sắc về trách nhiệm Thủ đô, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Hà Nội đã không ngừng phấn đấu, gương mẫu, đi đầu trên các lĩnh vực. Hà Nội đã bỏ lại phía sau những khó khăn, thách thức, tiếp tục khẳng định vị trí đầu tàu của cả nước. Vóc dáng, diện mạo Thủ đô ngày càng khang trang, hiện đại và to lớn hơn; đặc biệt là có chiều sâu hơn, đem lại những giá trị cải thiện đời sống nhân dân ngày càng cụ thể, thiết thực.

Quy mô kinh tế Thủ đô đến nay đạt 1,2 triệu tỷ đồng, tương đương 50 tỷ USD, cao gấp hơn 4 lần năm 2008 và tương đương với 1/8 quy mô kinh tế cả nước (khoảng 430 tỷ USD). Thu ngân sách nhà nước thành phố tăng bình quân khoảng 8,7%/năm. Từ đầu nhiệm kỳ 2020-2025 đến nay, kinh tế Hà Nội đã không ngừng vươn lên khẳng định sức bền và vị thế đầu tàu ngày càng vững chắc, tăng trưởng đều cao hơn bình quân chung cả nước. Năm 2021, GRDP thành phố tăng 2,95%; năm 2022 tăng 8,89% (vượt kế hoạch đề ra - 7,0-7,5%); năm 2023 tăng 6,27%. Hà Nội còn liên tục xác lập cột mốc mới về tổng thu ngân sách nhà nước lần lượt vượt qua mốc 300.000 tỷ đồng (năm 2022), rồi 400.000 tỷ đồng (năm 2023); vươn lên dẫn đầu cả nước về số thu nội địa, nguồn thu phản ánh thực lực của nền kinh tế. Cơ cấu kinh tế Thủ đô chuyển biến đúng hướng và cũng là điểm sáng nổi bật, trong đó khu vực dịch vụ đã vươn lên với tỷ trọng khoảng 65%. Đây là cơ cấu được cho là phù hợp và bền vững lâu dài.

Từ đầu năm 2024 đến nay, tình hình kinh tế Thủ đô tiếp tục cho thấy những tín hiệu khả quan và phát triển toàn diện. Mặc dù thiên tai hoành hành gây thiệt hại lớn, nhưng bằng tinh thần đoàn kết, nhân ái, nghĩa tình, Hà Nội vẫn không ngừng vươn xa. GRDP tăng khoảng 6% so với cùng kỳ. Tính đến 8 tháng, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Hà Nội đã đạt 12,4 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ; tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn đã thực hiện được trên 343.600 tỷ đồng, đạt 84,1% dự toán, tăng 18,2% so với cùng kỳ năm 2023. Tiếp tục khẳng định là điểm đến an ninh, an toàn và tin cậy, Thành phố đã thu hút 1,4 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài (FDI), tăng 71% so với cùng kỳ năm 2023; đón 18,95 triệu lượt khách du lịch, tăng 12,3% so với cùng kỳ năm 2023, trong đó khách du lịch quốc tế đạt 3,94 triệu lượt, tăng 42% so với cùng kỳ năm 2023. Cùng với kinh tế, Hà Nội còn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ 2 trụ cột nữa là giữ vững an ninh - quốc phòng và bảo đảm an sinh xã hội. Đến nay, 100% huyện, xã trên địa bàn Thủ đô đã đạt chuẩn nông thôn mới; 20% số huyện đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao; 40% số xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao; 20% số xã đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu. Thu nhập bình quân đầu người trên địa bàn thành phố đã vượt 151 triệu đồng/người/năm. Tỷ lệ hộ nghèo của thành phố cũng đã giảm xuống còn 0,03%, nhiều quận, huyện đã không còn hộ nghèo. Quy mô nền kinh tế Thủ đô đến nay đạt khoảng 48 tỷ USD (cả nước khoảng 435 tỷ USD).

Không chỉ trong lĩnh vực kinh tế, Hà Nội còn là điểm sáng, gương mẫu, đi đầu cả nước trên các lĩnh vực, trước hết là công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị. Đảng bộ thành phố là đảng bộ lớn nhất cả nước với gần nửa triệu đảng viên, luôn giữ vững kỷ cương, kỷ luật; khẳng định năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu nhất là trong thực hiện các nhiệm vụ chính trị, giải quyết việc mới, việc khó, việc chưa có tiền lệ; nhờ đó đã huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và nhân dân thực hiện tốt “nhiệm vụ kép” vừa phòng, chống dịch Covid-19, vừa duy trì phát triển kinh tế, giữ vững an ninh – quốc phòng, bảo đảm an sinh xã hội. Các cấp ủy Đảng mà đứng đầu là Thành ủy đã chủ động, sáng tạo, gương mẫu đi đầu trong triển khai thực hiện những chủ trương, định hướng lớn của Trung ương như là cấp ủy cấp tỉnh đầu tiên thành lập Ban chỉ đạo Phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, là nơi đầu tiên ban hành nghị quyết về phát triển công nghiệp văn hóa; ban hành chỉ thị với bảng phụ lục gồm 25 biểu hiện giúp nhận diện, kiểm tra, giám sát tình trạng cán bộ đùn đẩy, né tránh trong công vụ...

Đánh giá về những thành tựu quan trọng của Hà Nội thời gian qua, cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã khẳng định: “Hà Nội chưa khi nào có được quy mô, vị thế, tầm vóc và cơ hội phát triển như bây giờ”.

Nhằm định hướng con đường phát triển vươn lên và vươn xa cho Thủ đô, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 15-NQ/TW ngày 5-5-2022 về “Phương hướng, nhiệm vụ phát triển Thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”, ban hành Kết luận số 80-KL/TƯ ngày 24-5-2024 về Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và Đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065. Quốc hội cũng đã thông qua Luật Thủ đô (sửa đổi) với nhiều cơ chế đặc thù tháo gỡ những vướng mắc về cơ chế cho Hà Nội phát triển. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngay sau khi được giao trọng trách người đứng đầu Đảng ta đã chọn địa phương đầu tiên về làm việc là Hà Nội. Đồng chí định hướng Hà Nội phải phát triển nhanh, bền vững, kết hợp hài hòa giữa kinh tế với văn hóa, bảo vệ môi trường; bảo đảm an ninh, an toàn và hạnh phúc của nhân dân; với triết lý phát triển của Thủ đô dựa trên 5 trụ cột: Văn hóa và con người; 3 chuyển đổi (chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, kinh tế tuần hoàn); Hạ tầng đồng bộ, hiện đại, có tính kết nối cao; Kinh tế số, đô thị thông minh; Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Nhận thức rõ yêu cầu nhiệm vụ và trách nhiệm chính trị, Đảng bộ, chính quyền và quân dân Thủ đô Hà Nội quyết tâm hiện thực hóa khát vọng phát triển Thủ đô “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại”, xứng đáng là trung tâm đầu não chính trị-hành chính quốc gia, trung tâm lớn về kinh tế, văn hoá, giáo dục và đào tạo, khoa học và công nghệ và hội nhập quốc tế. Hà Nội xác định tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý, điều hành với tinh thần “5 rõ trong phân công thực hiện” (Rõ việc - rõ người - rõ trách nhiệm - rõ quy trình - rõ kết quả cuối cùng) và “3 rõ trong kiểm tra giám sát” (Rõ thẩm quyền và trách nhiệm - Rõ quy trình, tiến độ và kết quả - rõ kết quả kiểm tra xử lý) gắn với việc quán triệt, thực hiện nghiêm chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước với tinh thần “năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung”.

Dẫu phía trước còn muôn vàn khó khăn, thử thách, nhưng với điểm tựa truyền thống anh dũng kiên cường của hồn thiêng sông núi, Thủ đô sẽ tiếp tục vươn lên cùng đất nước bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Linh Vũ - Nguyễn Thành