Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Mạnh Quyền kết luận cuộc họp

Theo báo cáo tại cuộc họp, Hà Nội hiện có 626,513 km đê được phân cấp quản lý. Bên cạnh đó còn có 43 tuyến đê bao, đê bối và đê chuyên dùng với tổng chiều dài 144,152 km chưa được phân cấp công trình. Hệ thống thủy lợi của thành phố được chia thành 3 vùng gồm Hữu sông Đáy, Tả sông Đáy và vùng Bắc Hà Nội, với 89 hồ chứa thủy lợi, 461 bai, đập; trong đó có 6 hồ chứa dung tích trên 5 triệu m3 là Đồng Mô, Suối Hai, Quan Sơn, Đồng Sương, Văn Sơn và Xuân Khanh.

Toàn thành phố hiện có 1.984 trạm bơm cùng khoảng 30 nghìn km kênh mương nội đồng do các tổ chức thủy lợi cơ sở quản lý. Ba hệ thống thủy lợi lớn đang vận hành gồm Trung Hà – Suối Hai, Phù Sa – Đồng Mô và sông Nhuệ, với 624 trạm bơm tiêu úng, tổng lưu lượng tiêu khoảng 4,33 triệu m3/giờ.

Các sở, ngành chuyên môn đánh giá nhiều tuyến đê trọng yếu, đặc biệt là các đoạn đi qua khu vực đô thị trung tâm, đang tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn do mặt cắt nhỏ, hạ tầng xuống cấp, không còn đáp ứng yêu cầu phòng, chống thiên tai trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng cực đoan. Nhiều công trình thủy lợi quy mô nhỏ đã xuống cấp, chưa đáp ứng yêu cầu phòng, chống hạn hán, úng ngập, phục vụ sản xuất và dân sinh, đòi hỏi phải có giải pháp đầu tư đồng bộ, căn cơ.

Phát biểu kết luận cuộc họp, đồng chí Nguyễn Mạnh Quyền nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy trong nghiên cứu, đầu tư hệ thống đê điều – thủy lợi của Thủ đô, dứt khoát không tiếp cận theo lối cũ, không chia nhỏ dự án manh mún. Hà Nội cần xây dựng một đề án tổng thể hiện đại, đồng bộ, có tầm nhìn ít nhất 100 năm, đủ năng lực ứng phó với các kịch bản mưa lũ cực đoan và thách thức của biến đổi khí hậu.

Theo định hướng này, khi nghiên cứu đầu tư, các tuyến đê phải bảo đảm mặt cắt tối thiểu hai làn xe, có thể bổ sung làn tại cơ đê hoặc chân đê để phục vụ vận hành, cứu hộ khi có sự cố. Các đoạn đê đi qua đô thị cần được kè kiên cố, chỉnh trang đồng bộ, bổ sung hệ thống chiếu sáng hiện đại; khu vực ngoài đô thị ưu tiên sử dụng chiếu sáng bằng năng lượng mặt trời. Việc nâng cấp đê phải gắn chặt với cải tạo cảnh quan, nâng cao chất lượng không gian đô thị dọc các tuyến sông, tạo diện mạo khang trang, xứng tầm Thủ đô.

Phó Chủ tịch UBND thành phố yêu cầu tập trung triển khai nhóm dự án ưu tiên, trong đó tuyến sông Công – sông Cầu phải được đầu tư đồng bộ toàn tuyến. Với khu vực Xuân Mai – Trần Phú, cần đề xuất giải pháp xử lý dứt điểm, di dời triệt để các hộ dân vùng ngập sâu để bảo đảm an toàn; khu vực di dời được nghiên cứu hình thành hồ chứa lớn điều hòa nước, kết hợp cảnh quan, nuôi trồng thủy sản và phát triển du lịch, đồng thời kè kiên cố toàn bộ, tạo vùng bất khả xâm phạm bảo vệ dân cư phía trong. Các dự án này phải được triển khai ngay trong năm 2026.

Đối với hệ thống thủy lợi, thành phố định hướng tăng cường sử dụng nguồn nước sông Đà, hạn chế khai thác sông Hồng; đồng thời khôi phục, làm sống lại các dòng sông, kênh mương và hồ chứa. Nguồn nước và lưu vực cần được liên kết bằng hệ thống trạm bơm, vận hành và giám sát theo thời gian thực, bảo đảm liên thông giữa thoát nước đô thị và nông thôn.

Để phát huy tối đa hiệu quả công trình, đồng chí Nguyễn Mạnh Quyền, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố yêu cầu đánh giá toàn diện năng lực hệ thống trạm bơm hiện có; nghiên cứu Trạm bơm Yên Sở sử dụng bộ van hai chiều để vừa tiêu úng cho nội đô, vừa tiêu cho lưu vực sông Nhuệ; khẩn trương hoàn thiện thủ tục khởi công Trạm bơm Liên Mạc vào ngày 19-12; tiếp tục hoàn thiện thủ tục Trạm bơm Đông Mỹ và nghiên cứu đầu tư hệ thống tiêu Đào Nguyên – Yên Thái.

Đối với trục tiêu sông Nhuệ – sông Đáy, Phó Chủ tịch UBND thành phố đề nghị nghiên cứu phương án mở rộng lưu lượng thoát, trong đó tính toán khả năng hỗ trợ các địa phương liên quan xây dựng cửa thoát cuối sông Đáy, bảo đảm hài hòa lợi ích vùng, bởi việc phối hợp hiệu quả cũng chính là giải pháp căn cơ bảo vệ Thủ đô.

Kết luận cuộc họp, đồng chí Nguyễn Mạnh Quyền yêu cầu các đơn vị cập nhật đồng bộ với các quy hoạch lớn đang triển khai như trục cảnh quan sông Hồng, khu thể thao Olympic, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị chức năng và tư vấn để hoàn thiện đề án tổng thể, tạo bước chuyển bứt phá, mang lại diện mạo cảnh quan hiện đại, an toàn và bền vững cho Thủ đô.

Hằng Trần