Xây dựng bộ máy tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả

Mô hình chính quyền địa phương hai cấp là chủ trương đúng đắn, phù hợp với thực tiễn
Ngày đăng 09/06/2026 19:42

Ngày 09-6, Thành ủy Hà Nội tổ chức hội nghị sơ kết một năm vận hành bộ máy của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp trên địa bàn Hà Nội. Kết quả đánh giá khẳng định, đây là chủ trương đúng đắn, phù hợp với thực tiễn.

Chủ trì hội nghị có các đồng chí: Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương về sơ kết một năm vận hành bộ máy của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp; Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội Trần Đức Thắng; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng; Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Hà Nội Phùng Thị Hồng Hà; Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong.

Đại biểu Trung ương dự hội nghị có các đồng chí: Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Nội chính Trung ương Lê Hồng Quang; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chánh Văn phòng Trung ương Đảng Đặng Khánh Toàn; Phó Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Thanh Bình; Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương Nguyễn Minh Quang; Phó Trưởng ban Chính sách chiến lược Trung ương Nguyễn Ngọc Tuấn...

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc; Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Trần Đức Thắng cùng các đồng chí Thường trực Thành ủy chủ trì hội nghị

Đại biểu thành phố dự hội nghị còn có các đồng chí Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy; Thường trực HĐND, UBND thành phố, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố; lãnh đạo các xã, phường.

Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại điểm cầu trụ sở Thành ủy (số 9 phố Ngô Quyền, Hoàn Kiếm, Hà Nội) và kết nối trực tuyến đến điểm cầu các Đảng ủy trực thuộc Thành ủy và 126 xã, phường trên địa bàn thành phố.

Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội Trần Đức Thắng phát biểu khai mạc hội nghị

Phát biểu khai mạc hội nghị, đồng chí Trần Đức Thắng, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành uỷ cho biết, cuộc cách mạng về sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính là chủ trương đặc biệt quan trọng của Đảng và Nhà nước ta, đánh dấu một giai đoạn phát triển mới về chất, hướng tới nền hành chính hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, thiết lập phương thức quản trị hiện đại, gần dân, sát dân, vì nhân dân phục vụ. Với quyết tâm cao, sự thống nhất của hệ thống chính trị và sự chỉ đạo, hướng dẫn của Trung ương, thành phố Hà Nội đã thực hiện việc sắp xếp tổ chức đối với 30 đơn vị hành chính cấp huyện, 526 đơn vị hành chính cấp xã thành 126 phường, xã mới. Đây là việc rất khó, chưa từng có tiền lệ. Vì vậy, quá trình thực hiện, Thành phố đã bám sát tình hình địa bàn cơ sở, kịp thời giải quyết các vướng mắc phát sinh, tháo gỡ các nút thắt về thể chế và thẩm quyền, điều chỉnh cơ cấu cán bộ phù hợp, phân cấp, ủy quyền hợp lý giữa UBND thành phố với các sở, ngành và cấp xã; chuẩn hóa trên 2.000 quy trình để cán bộ cơ sở dễ thực hiện.

Thành phố cũng đã khẩn trương hoàn thiện hệ thống hạ tầng thông tin, dữ liệu để quản lý điều hành trên môi trường mạng theo 4 trục: Đảng, HĐND, UBND, Mặt trận Tổ quốc; mạnh dạn thí điểm các mô hình sáng kiến, phân công lãnh đạo theo dõi, tổ chức giám sát, đôn đốc, hướng dẫn giải quyết các vướng mắc, điểm nghẽn để hệ thống hoạt động thông suốt, hiệu quả.

Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng khẳng định, kết quả trong suốt một năm qua khẳng định mô hình hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp trên địa bàn thành phố là chủ trương đúng đắn, phù hợp với thực tiễn. Bước đầu thành phố đã hình thành phương thức quản trị mới hiệu quả hơn, gần dân, sát dân hơn. Hệ thống chính trị của thành phố đang chuyển dần phương thức lãnh đạo điều hành từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại; từ chính quyền quản lý sang chính quyền phục vụ; từ điều hành hành chính sang điều hành bằng dữ liệu; từ phối hợp qua nhiều tầng nấc sang trực tiếp từ thành phố xuống xã, phường.

Mục tiêu gần dân, sát cơ sở, chuyển từ quản lý sang quản trị đã đạt kết quả tích cực. Theo tư duy mới, Hà Nội đã nói là làm, làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả và làm đến cùng. Các chỉ số kinh tế, điều hành phục vụ nhân dân bước đầu đều cho thấy những chuyển biến rất tích cực. Năng lực điều hành của hệ thống chính trị được thể hiện qua tiến độ giải quyết 5 điểm nghẽn, các việc khó đã tồn tại nhiều năm, cũng như tổ chức các sự kiện chính trị, văn hóa của đất nước trên địa bàn thành phố... Tuy nhiên, đây mới chỉ là những kết quả bước đầu. Thực tế vận hành mô hình của hệ thống chính trị, chính quyền địa phương hai cấp trên địa bàn thành phố còn có những vướng mắc trong tổ chức thực thi.     

Trên cơ sở đó, Bí thư Thành ủy đã gợi ý hội nghị thảo luận thẳng thắn, đánh giá thực chất, tập trung vào 3 nhóm vấn đề về năng lực của hệ thống chính trị về hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước phục vụ nhân dân sau sắp xếp; xác định rõ đâu là những điểm nghẽn, những khó khăn đang cản trở phát triển cho vận hành của hệ thống theo 4 trục: Đảng - HĐND - UBND - MTTQ; nhận diện những vấn đề mới, đề xuất Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị những vấn đề có tầm nhìn chiến lược để nâng cao năng lực của hệ thống chính trị, xây dựng mô hình quản trị hiện đại, hiệu quả, giải phóng nguồn lực và tạo động lực mới cho phát triển.

Tại hội nghị các đại biểu đã xem phóng sự thay cho báo cáo sơ kết 1 năm vận hành chính quyền địa phương hai cấp trên địa bàn thành phố. Theo đó, trong một năm qua, Hà Nội triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong bối cảnh có yêu cầu, quy mô và áp lực quản trị lớn nhất cả nước khi đồng thời thực hiện Luật Thủ đô, triển khai Quy hoạch Thủ đô, đẩy nhanh các dự án hạ tầng chiến lược, bảo đảm các nhiệm vụ chính trị thường xuyên và nhiệm vụ chiến lược có ý nghĩa quyết định đối với tương lai phát triển của Thủ đô.

Mặc dù phải xử lý đồng thời nhiều nhiệm vụ cấp bách và phức tạp, Thành phố vẫn giữ vững ổn định chính trị, đoàn kết, thống nhất trong toàn hệ thống; không làm gián đoạn hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và phục vụ nhân dân. Bộ máy của hệ thống chính trị từ thành phố đến cơ sở cơ bản hoạt động thông suốt theo “4 trục”: Đảng - HĐND - UBND - MTTQ; tư duy điều hành chuyển đổi từ “quản lý theo cấp hành chính” sang “quản trị địa bàn, phục vụ người dân và doanh nghiệp”, đề cao trách nhiệm của người đứng đầu; hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước từng bước được nâng lên; hoạt động của chính quyền xã, phường có nhiều chuyển biến rõ nét theo hướng gần dân, sát dân, chủ động và phục vụ nhân dân tốt hơn.

Tiếp đó, hội nghị đã nghe 7 tham luận của các cơ quan, đơn vị, địa phương, qua đó đánh giá rõ hơn về kết quản, những thuận lợi, khó khăn, những bài học kinh nghiệm đổi mới, sáng tạo trong vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc và Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Trần Đức Thắng trao Bằng khen tặng các tập thể xuất sắc

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Trần Đức Thắng và Phó Bí thư Thành ủy Nguyễn Văn Phong trao Bằng khen tặng các tập thể xuất sắc

Uỷ viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Trọng Đông và Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND Thành phố Phùng Thị Hồng Hà trao Bằng khen tặng các tập thể xuất sắc

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương về sơ kết một năm vận hành bộ máy của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp, đánh giá, qua theo dõi thực tiễn, nghiên cứu báo cáo, video clip, các tham luận cũng như trực tiếp trải nghiệm quá trình vận hành, có thể khẳng định, đến nay, Hà Nội đã cơ bản ổn định hệ thống chính trị, mô hình chính quyền hai cấp trên toàn địa bàn.

Đặc biệt, bộ máy cấp xã đã cơ bản đáp ứng yêu cầu thực tiễn, được minh chứng rõ qua việc triển khai nhiều nhiệm vụ rất quan trọng, rất đặc biệt và chưa từng có tiền lệ.

Nhấn mạnh 7 bài học kinh nghiệm trong quá trình triển khai mô hình mới cùng với những đề xuất của thành phố, Trưởng ban Tổ chức Trung ương cho rằng, bên cạnh những kinh nghiệm Hà Nội đã tổng kết, cần bổ sung bài học về công tác kiểm tra, giám sát.

Theo đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, với những việc lớn, việc khó, những nhiệm vụ được phân cấp mạnh cho cơ sở thì kiểm tra, giám sát không phải để “đối phó”, mà là để đồng hành cùng cơ sở; kịp thời phát hiện mô hình hay để nhân rộng và tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh.

Đề cập phương hướng thời gian tới, Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc nhấn mạnh yêu cầu Hà Nội tiếp tục khẳng định vai trò tiên phong trong đổi mới tổ chức bộ máy, xây dựng mô hình hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp.      

Theo đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, thành phố Hà Nội cần tiếp tục đổi mới tư duy quản trị, phương thức lãnh đạo, phương thức tổ chức thực hiện; chủ động tổng kết thực tiễn, kịp thời phát hiện những vấn đề mới để đề xuất giải pháp phù hợp với vị thế và trách nhiệm của Thủ đô.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc phát biểu chỉ đạo tại hội nghị

Trưởng ban Tổ chức Trung ương cũng đặt vấn đề nghiên cứu các tiêu chí, tiêu chuẩn bảo đảm không gian hoạt động hiệu quả của cấp xã, như quy mô diện tích, dân số, điều kiện kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng - an ninh… phù hợp với đặc thù đô thị đặc biệt của Hà Nội. Thành phố cần tiếp tục nghiên cứu mô hình tổ chức cơ sở Đảng đồng hành với mô hình chính quyền địa phương hai cấp; rà soát tổ chức ở cơ sở, tổ dân phố để phù hợp thực tiễn.

Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc đặc biệt nhấn mạnh là yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu phát triển Thủ đô trong thời kỳ mới, với tầm nhìn dài hạn và mục tiêu tăng trưởng hai con số. Hà Nội cần tiếp tục đi đầu trong đổi mới công tác cán bộ; xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy đổi mới, năng lực quản trị hiện đại, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.

Thành phố hiện đang triển khai các cơ chế đánh giá cán bộ theo hiệu quả công việc, gắn với các mô hình OKR, KPI; đồng thời nghiên cứu các nhiệm vụ nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ. Đồng chí cho biết, qua rà soát thực tiễn, có thể phân loại cán bộ thành ba nhóm: nhóm yên tâm hoàn thành tốt nhiệm vụ; nhóm cần tiếp tục đào tạo, bồi dưỡng, nâng cấp; và nhóm không đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ. Tiêu chuẩn cán bộ cho từng vị trí, từng cấp cần được xác định rõ ràng. Những cán bộ đổi mới, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm cần được bảo vệ và tạo điều kiện phát triển.

Các đại biểu dự hội nghị tại điểm cầu trụ sở Thành ủy

Phát biểu kết luận hội nghị, Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng cho biết, Thành phố tiếp thu đầy đủ ý kiến chỉ đạo của đồng chí Nguyễn Duy Ngọc và sẽ tập trung triển khai thực hiện để hệ thống chính trị của thành phố thực sự tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, tạo động lực mới cho phát triển.

Đồng chí Bí thư Thành ủy cho biết, Thành phố đã nhận diện rõ 6 nhóm điểm nghẽn, trong đó có những nội dung thuộc thẩm quyền của thành phố, có những nội dung cần kiến nghị với Trung ương. Ban Thường vụ Thành ủy yêu cầu các cấp ủy, chính quyền cần tiếp tục thống nhất trong nhận thức, tư duy và hành động để tiếp tục nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực quản trị và xây dựng nền hành chính hiện đại, chính quyền số đáp ứng yêu cầu phát triển của Thủ đô trong giai đoạn mới, để từ ngày 01-7-2026 cơ bản không còn các điểm nghẽn thuộc thẩm quyền, trách nhiệm của thành phố.

Trong tháng 6-2026, Thành phố sẽ rà soát lại toàn bộ quy chế làm việc, quy trình phối hợp, phân công nhiệm vụ giữa 4 trục. Việc gì thuộc Thành phố thì Thành phố chịu trách nhiệm, việc gì đã phân cấp cho xã, phường thì xã, phường phải chủ động thực hiện; việc gì cần phối hợp liên ngành thì phải có đầu mối chịu trách nhiệm đến cuối cùng. Nguyên tắc xuyên suốt là một việc chỉ giao cho một cơ quan, một cá nhân chịu trách nhiệm đến cùng và có các cơ chế để kiểm tra, giám sát tổ chức thực hiện.

Đồng chí Trần Đức Thắng yêu cầu đánh giá nguồn lực cấp xã so với yêu cầu nhiệm vụ để giao nguồn lực, để cấp xã thực sự trở thành trung tâm giải quyết các vấn đề của Nhân dân, đưa chính quyền về gần dân, phục vụ nhân dân. Với tinh thần tháo gỡ, khắc phục ngay các điểm nghẽn thuộc thẩm quyền, Ban Thường vụ Thành ủy giao Đảng ủy UBND, HĐND thành phố chỉ đạo khẩn trương rà soát khắc phục các vướng mắc của hệ thống pháp luật thuộc thẩm quyền để đưa vào các văn bản quy định chi tiết thi hành Luật Thủ đô trong tháng 6/2026.

Đồng chí Trần Đức Thắng giao Đảng ủy UBND thành phố chỉ đạo các sở, ngành, địa phương khẩn trương khắc phục những tồn tại về hạ tầng thông tin, băng thông đường truyền, chuẩn hóa liên thông dữ liệu chuyên ngành. Mỗi xã, phường phải có dữ liệu quản trị địa bàn cơ bản gồm có dữ liệu pháp luật, dữ liệu đất đai, dữ liệu chuyên ngành, thủ tục hành chính. Mỗi nhiệm vụ trọng tâm phải được theo dõi bằng tiến độ, mỗi phản ánh của người dân phải được theo dõi trạng thái đang xử lý, mỗi thủ tục hành chính phải đo được thời gian, chất lượng và trách nhiệm. Không để tình trạng đã có dữ liệu trên hệ thống số nhưng vẫn yêu cầu người dân phải nộp giấy tờ và phát sinh thêm việc cho cán bộ và người dân.

Các sở, ngành không được coi phân cấp là chuyển việc xuống dưới, mà phải hướng dẫn, kiểm tra, hỗ trợ và chịu trách nhiệm chuyên môn. Sở, ngành nào chậm hướng dẫn để cơ sở lúng túng, hồ sơ chậm, người dân phải đi lại nhiều lần thì người đứng đầu sở, ngành đó chịu trách nhiệm.

Bí thư Thành ủy nhấn mạnh, Ban Thường vụ Thành ủy tin tưởng rằng, với quyết tâm chính trị cao, cách làm bài bản, kỷ luật thực thi nghiêm và sự đồng thuận của nhân dân, thành phố sẽ tiếp tục hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, gần dân, sát dân, phục vụ nhân dân, đáp ứng được yêu cầu phát triển của Thủ đô trong giai đoạn mới.

Phan Lâm - Nguyễn Thái

  LIÊN KẾT WEBSITE