Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội vừa ban hành Chỉ thị về việc tăng cường sự lãnh đạo đối với công tác đầu tư, phát triển hệ thống đường sắt đô thị - một trụ cột chiến lược trong cấu trúc vận tải Thủ đô, trong bối cảnh các dự án liên quan đang gặp nhiều vướng mắc về tiến độ, cơ chế và mô hình tổ chức.

Theo Chỉ thị, mặc dù đã có những kết quả bước đầu, nhưng tiến độ triển khai các dự án đường sắt đô thị trên địa bàn Thành phố vẫn còn chậm, nhiều bất cập nảy sinh trong quản lý, nhất là trong công tác giải phóng mặt bằng, điều phối vốn ODA, lãng phí nguồn lực, đội vốn và chồng chéo chức năng giữa các cơ quan thực hiện. Nguyên nhân chủ yếu là do thiếu tính đồng bộ trong quy hoạch, quản lý và giám sát; hạn chế trong cơ chế phối hợp liên ngành cũng như tính chủ động trong việc đề xuất mô hình đầu tư, phát triển.

Trước thực tế đó, Thành ủy yêu cầu các cấp ủy đảng, chính quyền, MTTQ và các tổ chức chính trị – xã hội khẩn trương nâng cao nhận thức về vai trò sống còn của đường sắt đô thị đối với tương lai phát triển bền vững của Thủ đô, coi đây là giải pháp chiến lược nhằm giảm ùn tắc giao thông, bảo vệ môi trường, nâng cao chất lượng cuộc sống và gia tăng năng lực cạnh tranh của thành phố trong thời kỳ mới.

Chỉ thị đặt mục tiêu xây dựng một mạng lưới đường sắt đô thị đồng bộ, hiện đại, thân thiện môi trường, kết nối thông suốt với các loại hình giao thông công cộng khác, ứng dụng các mô hình tiên tiến như TOD (phát triển đô thị định hướng giao thông công cộng) nhằm khai thác hiệu quả quỹ đất và tạo động lực tái phát triển đô thị. Thành phố sẽ huy động tối đa nguồn lực trong nước, đẩy mạnh xã hội hóa và khuyến khích doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu vào chuỗi giá trị ngành đường sắt.

Cùng với việc tiếp tục thu hút nguồn vốn ODA, Hà Nội sẽ kiến nghị hoàn thiện cơ chế pháp lý, cải cách thủ tục đầu tư, đa dạng hóa phương thức đầu tư (PPP, trái phiếu chính phủ…), chủ động nghiên cứu và áp dụng các giải pháp công nghệ hiện đại, chuyển đổi số toàn diện trong quản lý, vận hành và bảo trì hệ thống đường sắt đô thị. Trung tâm điều hành liên thông, hệ thống vé điện tử tích hợp (AFC), tiêu chuẩn hóa kỹ thuật và mô hình quản trị hiện đại sẽ được ưu tiên xây dựng.

Chỉ thị cũng nhấn mạnh việc tổ chức tổng kết hằng năm để biểu dương các sáng kiến đột phá, đồng thời xử lý nghiêm minh các hành vi thiếu trách nhiệm, gây chậm trễ hoặc thất thoát nguồn lực. Thành phố giao Ban cán sự Đảng UBND Hà Nội xây dựng kế hoạch cụ thể, báo cáo định kỳ tiến độ thực hiện; đồng thời HĐND Thành phố tăng cường giám sát chuyên đề nhằm bảo đảm hiệu lực thi hành các nội dung chỉ đạo.

Chỉ thị lần này được kỳ vọng sẽ tạo ra bước chuyển mạnh mẽ, khơi thông điểm nghẽn, định hình một nền tảng hạ tầng giao thông hiện đại – bền vững – hiệu quả cho Thủ đô trong thời kỳ phát triển mới.

Ngọc Ánh