Phát triển hoạt động xuất bản gắn với xây dựng văn hóa đọc Thủ đô

Kế hoạch nhằm cụ thể hóa các định hướng của Thành ủy về phát triển hoạt động xuất bản và văn hóa đọc Thủ đô theo hướng “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo - Hội nhập - Kết nối”, chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại, bảo đảm đúng định hướng chính trị, tư tưởng. Qua đó, phát huy vai trò của sách và hoạt động xuất bản trong xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh, phát triển xã hội học tập, công dân số, công nghiệp văn hóa và kinh tế tri thức.

Thành phố xác định yêu cầu triển khai đồng bộ các nhiệm vụ về xuất bản, in, phát hành, thư viện và phát triển văn hóa đọc; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số; nâng cao chất lượng nội dung xuất bản phẩm, nguồn nhân lực, tăng cường hợp tác, liên kết trong nước và quốc tế.

Các sở, ban, ngành và UBND các xã, phường có trách nhiệm quán triệt, cụ thể hóa Chương trình hành động số 16-CTr/TU, tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động đối với vị trí, vai trò của sách, văn hóa đọc và hoạt động xuất bản trong công tác tư tưởng, văn hóa, xây dựng con người và phát triển kinh tế tri thức.

Đẩy mạnh xuất bản phẩm có giá trị, phát triển văn hóa đọc trong cộng đồng

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì tuyên truyền về vị trí, vai trò của sách, hoạt động xuất bản và văn hóa đọc đối với nâng cao dân trí, phát triển con người Thủ đô, xây dựng xã hội học tập; đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, nhân rộng mô hình hay, cách làm hiệu quả và các điển hình tiên tiến. Đồng thời, rà soát, cập nhật các quy định mới liên quan đến mức kinh tế - kỹ thuật, đơn giá trong hoạt động xuất bản.

Thành phố đặt hàng biên soạn, xuất bản, phát hành và khai thác các xuất bản phẩm có giá trị về lịch sử, văn hóa, khoa học; phục vụ tuyên truyền chính trị, kinh tế, xã hội, thông tin đối ngoại, giáo dục truyền thống và quảng bá hình ảnh Thủ đô. Hội Sách Hà Nội được tổ chức định kỳ hằng năm nhân dịp kỷ niệm Ngày Giải phóng Thủ đô, góp phần hình thành thói quen đọc sách, phát triển phong trào đọc sách trong cộng đồng.

Cùng với đó, Thành phố chú trọng bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ thư viện cơ sở; lồng ghép nội dung phát triển văn hóa đọc, xây dựng và duy trì tủ sách gia đình, dòng họ, cộng đồng trong Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”. Các mô hình luân chuyển sách, thư viện lưu động, hội thi về sách, câu lạc bộ đọc sách, không gian đọc tại nhà văn hóa và điểm sinh hoạt cộng đồng được triển khai phù hợp với điều kiện thực tế.

Việc khai thác nguồn tài nguyên thông tin truyền thống và dữ liệu số của Thư viện Hà Nội được tăng cường, tập trung số hóa, phát huy giá trị kho tư liệu và các bộ sách có giá trị về lịch sử, văn hóa Thăng Long - Hà Nội, mở rộng kết nối, chia sẻ tài nguyên với hệ thống thư viện cơ sở.

Thành phố cũng tổ chức các đoàn công tác tham gia hội sách, triển lãm và sự kiện sách quốc tế; thúc đẩy giao lưu, trao đổi bản quyền, quảng bá xuất bản phẩm, văn hóa, du lịch và hình ảnh Hà Nội. Các tác phẩm văn học, nghệ thuật, lịch sử, văn hóa tiêu biểu về Thăng Long - Hà Nội được lựa chọn để dịch sang ngôn ngữ nước ngoài, xuất bản phục vụ quảng bá hình ảnh Thủ đô. Đồng thời, nghiên cứu lựa chọn, mua bản quyền các tác phẩm có giá trị của nước ngoài để chuyển ngữ, xuất bản và phát hành rộng rãi.

Nâng cao trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong tổ chức thực hiện

Nhà xuất bản Hà Nội có trách nhiệm xây dựng, triển khai Đề án đưa Nhà xuất bản trở thành nhà xuất bản trọng điểm, hiện đại, ứng dụng chuyển đổi số; hiện đại hóa quy trình xuất bản, phát triển xuất bản điện tử và xuất bản đa phương tiện. Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội biên soạn, xuất bản, phát hành ấn phẩm “Hà Nội xưa và nay”, kết hợp sản phẩm truyền thông số để tuyên truyền, giáo dục, lan tỏa văn hóa Thăng Long - Hà Nội.

Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội biên soạn, xuất bản các ấn phẩm tuyên truyền, giáo dục truyền thống Quân đội nhân dân Việt Nam và nhiệm vụ xây dựng nền quốc phòng toàn dân trên địa bàn Thủ đô; phát huy vai trò của sách, lan tỏa văn hóa đọc trong lực lượng vũ trang. Công an Thành phố thực hiện nhiệm vụ tương tự trong tuyên truyền, giáo dục truyền thống, nghiệp vụ của lực lượng Công an nhân dân, gắn với công tác bảo đảm an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội.

Sở Giáo dục và Đào tạo rà soát, đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị thư viện trường học theo hướng chuẩn hóa, thân thiện, hiện đại; phát triển không gian đọc, góc sáng tạo trong trường học, giáo dục thói quen đọc sách và kỹ năng tiếp cận tri thức cho học sinh. Sở hướng dẫn triển khai tiết đọc sách thành môn tự chọn trong hệ thống trường học Thủ đô, bảo đảm phù hợp với từng cấp học.

UBND các xã, phường rà soát, đánh giá hiện trạng cơ sở vật chất, trang thiết bị, nguồn tài liệu, nhân lực quản lý và nhu cầu sử dụng thư viện công cộng cấp xã, thư viện cộng đồng tại nhà văn hóa thôn, tổ dân phố. Trên cơ sở đó, tổ chức đầu tư, bố trí tủ sách, không gian đọc phù hợp với điều kiện thực tế và khả năng nguồn lực của địa phương; chuẩn hóa công tác quản lý, vận hành.

Việc triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp theo Kế hoạch góp phần nâng cao chất lượng hoạt động xuất bản, phát triển văn hóa đọc, phát huy giá trị văn hóa Thăng Long - Hà Nội và đáp ứng yêu cầu phát triển Thủ đô trong tình hình mới.

Nguyễn Như Quyền