Quang cảnh buổi lễ

“Re 2026 - Làng nghề tái sinh” nằm trong Đề án Phát triển Thủ công đương đại trên nền Di sản Làng nghề, do Sở Văn hóa và Thể thao thành phố Hà Nội và Tạp chí Kiến trúc, Hội Kiến trúc sư Việt Nam khởi xướng. Chương trình được thực hiện dưới sự chủ trì của Ban Tổ chức Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2026, với sự đồng hành chiến lược, bảo trợ chuyên môn của UNESCO, Tập đoàn SOVICO, Hội đồng Anh cùng các đơn vị tài trợ Công ty Cổ phần Gỗ An Cường và Tổng Công ty Viglacera.

Dự lễ khai mạc có ông Jonathan Baker, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam; kiến trúc sư Hoàng Thúc Hào, Phó Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam; đại diện Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Tạp chí Kiến trúc, Hội đồng Anh Việt Nam, các làng nghề, tổ chức quốc tế và doanh nghiệp đồng hành. Chương trình quy tụ sinh viên từ 11 trường đại học, gồm Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội, Trường Đại học FPT, Trường Đại học Mở Hà Nội, Trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật, Trường Đại học Mỹ thuật công nghiệp, Trường Đại học Xây dựng Hà Nội, Đại học Phương Đông, Trường Đại học Greenwich Việt Nam, Đại học Phenikaa và Trường Đại học Hòa Bình.

Phát biểu tại chương trình, PGS.TS Vũ Ngọc Anh, Hiệu trưởng Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội cho rằng, trong bối cảnh công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo ngày càng phát triển, bảo tồn di sản cần gắn với tư duy đổi mới để những giá trị truyền thống tiếp tục hiện diện trong đời sống đương đại. Sự kết nối giữa di sản, thiết kế, công nghệ và sáng tạo có thể tạo thêm sức sống cho các làng nghề, đồng thời mở ra cơ hội phát triển bền vững. Đây cũng là tinh thần mà Summer Camp Re 2026 hướng tới.

Theo PGS.TS Vũ Ngọc Anh, Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội xác định việc gắn đào tạo với thực tiễn, cộng đồng và các giá trị văn hóa dân tộc là một định hướng quan trọng. Thông qua Summer Camp, sinh viên có cơ hội học từ trải nghiệm, sáng tạo từ thực tiễn và tăng cường kết nối với cộng đồng. Nhà trường kỳ vọng chương trình tiếp tục mở rộng mạng lưới hợp tác giữa các trường đại học, tổ chức quốc tế, doanh nghiệp, địa phương và làng nghề, thúc đẩy nghiên cứu, đào tạo và chuyển giao các giải pháp thiết kế có giá trị.

Ông Jonathan Baker, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam nhấn mạnh, Summer Camp “Re 2026 - Làng nghề tái sinh” là một trong những sáng kiến trọng tâm của Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2026. Trong 6 năm qua, với sự đồng hành của Tập đoàn SOVICO, UNESCO đã phối hợp cùng Hà Nội - Thành phố Sáng tạo về Thiết kế của UNESCO triển khai các sáng kiến phát huy nguồn lực văn hóa, thúc đẩy sáng tạo và phát triển đô thị bền vững. Sự tham gia của 11 trường đại học cùng sinh viên thuộc nhiều lĩnh vực tạo điều kiện hình thành cách tiếp cận liên ngành giữa bảo tồn di sản, thiết kế, truyền thông và thị trường.

Theo ông Jonathan Baker, chương trình mở ra không gian để các giá trị thủ công truyền thống, tư duy thiết kế đương đại và sức sáng tạo của thế hệ trẻ gặp gỡ, bổ trợ cho nhau. UNESCO kỳ vọng sinh viên sẽ tăng cường học hỏi, hợp tác, tìm kiếm những hướng tiếp cận mới để kết nối tri thức của làng nghề truyền thống với những cơ hội phát triển trong tương lai.

Tại Re 2026, sinh viên được tổ chức thành các nhóm liên ngành, kết hợp năng lực về thiết kế, văn hóa, kinh tế sáng tạo và truyền thông. Mỗi nhóm được ghép cặp với một làng nghề, trực tiếp làm việc cùng nghệ nhân để tìm hiểu chất liệu, kỹ thuật, câu chuyện văn hóa và nhu cầu phát triển thực tiễn. Năm làng nghề tham gia gồm Sơn mài Hạ Thái, Gốm Kim Lan, Rối Đào Thục, Mây tre đan Phú Vinh và Thêu Quất Động.

Trong 8 ngày, các đội trải qua các hoạt động khai mạc, trao đổi với nghệ nhân, khảo sát thực địa tại làng nghề, trại sáng tác tập trung tại Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội, trình bày sản phẩm, tổng kết và trao giải. Các nhóm sẽ nghiên cứu hệ thống “DNA thiết kế” của từng làng nghề, gồm màu sắc, họa tiết, chất liệu, kỹ thuật và câu chuyện văn hóa, từ đó phát triển sản phẩm mẫu vật lý hoàn chỉnh theo yêu cầu sáng tạo sản phẩm làng nghề dưới góc nhìn đương đại.

Đề bài trọng tâm của chương trình là Re - sáng tạo sản phẩm làng nghề bằng tư duy thiết kế mới. Các đội cũng được khuyến khích phát triển các cấu phần Re về giải pháp thương hiệu; Re về khả năng ứng dụng, thương mại hóa và phát triển thị trường; Re về kể lại câu chuyện làng nghề bằng ngôn ngữ truyền thông số. Thông qua đó, chương trình đặt sinh viên vào môi trường học tập gắn với thực địa, nghệ nhân và những vấn đề cụ thể đang đặt ra đối với các làng nghề.

Hội đồng chuyên môn sẽ đánh giá các dự án dựa trên các tiêu chí về thiết kế, khả năng ứng dụng, giá trị văn hóa và hiệu quả truyền thông. Cơ cấu giải thưởng gồm 11 Giải Nhất, 2 Giải Nhì, 3 Giải Ba, 4 Giải Khuyến khích và 1 Giải Nhóm được yêu thích nhất do cộng đồng bình chọn thông qua lượt xem Reels trên Fanpage Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội. Các tác phẩm, đề án và prototype tiềm năng có cơ hội được giới thiệu tại không gian triển lãm của Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, tiếp tục mở rộng kết nối giữa nghệ nhân, nhà thiết kế, trường đại học, doanh nghiệp, nhà đầu tư và cộng đồng sáng tạo.

Ban Tổ chức kỳ vọng Re 2026 góp phần tôn vinh tri thức thủ công, khơi mở năng lực sáng tạo của người trẻ và tìm kiếm những cách thức mới để di sản làng nghề tiếp tục hiện diện trong đời sống đương đại của Hà Nội.

Trà Vy